Plattelandslabo / Portfolio
14/08/2025
Benieuwd naar onze voorbije activiteiten?
Klik voor meer info over een specifiek thema of scroll naar beneden om doorheen alle activiteiten te scharrelen.
Geïnspireerd geraakt of heb je vragen? Neem contact op met onze kennismakelaar, Geert Bleuzé.
“ Verassend wat je in een half uurtje kunt opsteken. We vroegen de auteurs van toolboxen en inspiratieboeken waarvan het bestaan eerder ‘verborgen’ is, met bravoure te vertellen wat jij mist als je ze niet gebruikt.”
Burgerenergie - een praktische gids naar energiedemocratie Meer info
Provincies in cijfers Meer info
Integraal parkeerbeleid in Geel Meer info
Opgemaakt via PDPO provincie Limburg
Toelichting door Katrien Weckx, Landelijke Gilden vzw
Al meermaals toegepast maar nu echt uitgewerkt als ‘model’. Een ‘plus-plek’ is een (zorg)instelling in het dorp waar de omwonenden ook welkom zijn maar binnen vooraf bepaalde grenzen. Zij kunnen dus ook gebruik maken van de infrastructuur. De instelling verlevendigt door de activiteiten van de omwonenden. Een ‘plus’ dus voor beide partijen.
Interesse in de toolbox? Die kan je hier inkijken.
Klik hier om de opname te bekijken
Opgesteld door Aquafin, VLARIO, Vlaamse Overheid.
Toelichting door Yves Lenaerts, Aquafin NV
Het klimaat verandert en dat is te merken aan het toenemend aantal extreme weersomstandigheden. Een groene, klimaatbestendige inrichting kan helpen om overlast en schade te beperken. Bovendien is het aangenamer om in te wonen en te leven. De website bevat projecten in de publieke ruimte, scholen en huis & tuin.
Interesse in de Toolbox? Die kan je hier terugvinden.
Klik hier om de opname te bekijken
Resultaat van PDPO project Voedsel + Dorp.
Toelichting door Marlies Caeyers, Dienst landbouw, provincie Antwerpen
Eetbaar groen van, voor en door buurtbewoners. Samenwerken rond ‘voedsel’ biedt potentieel om een diverse groep samen te brengen (samentuinen, voedselbossen…). Dit soort projecten is gebaat is bij de ondersteuning door een lokaal bestuur. Denk aan toegang tot grond, toegang tot fondsen en subsidies voor een goede werking of rechtstreeks contact met de groendienst.
De toolbox kan je hier inkijken.
Klik hier om de opname te bekijken
Opgesteld door AR-TUR vzw, KU Leuven met steun van Platteland Plus.
Toelichting door Edith Wouters, AR-TUR vzw
De toolbox biedt concrete handvatten en bevat uitleg over ‘dorpse figuren voor meervoudig wonen’ en ‘tactieken voor dorpse architectuur’. De toolbox bevat inspirerende voorbeelden uit heel Vlaanderen. Het boek breekt een lans voor een toekomstbestendige dorpse architectuur en een vitaal architectuurklimaat.
De toolbox 'Dorpse achitectuur' is hier te vinden.
Klik hier om de opname te bekijken
Opgesteld door Netwerk Duurzame Mobiliteit i.s.m. Boerenbond Projecten en Cera.
Toelichting door Anne-Marie Vangeenberghe, Boerenbond & Cera
Lokale winkels en ontmoetingsplaatsen verdwijnen steeds meer. Hierdoor moeten inwoners vaker gebruik maken van de auto. De oprichting van een multifunctioneel buurtpunt/dorpspunt/dorpshub is één van de mogelijke antwoorden op deze tendens. Dit praktijkboek overloopt de verschillende bouwstenen die belangrijk zijn bij het opstarten van een buurtpunt. Het is een laagdrempelige handleiding vol tips en handvatten.
Interesse in het praktijkboek? Dat is hier te vinden.
Klik hier om de opname te bekijken
Opgesteld door BBL, ‘Gemeente voor de Toekomst’.
Toelichting door Lena Bulckaert, Bond Beter Leefmilieu Vlaanderen vzw
Woonhuizen, buurten, wijken, handels- en openbare ruimtes in steden en gemeenten, zijn de plaatsen waar lokale besturen, verenigingen en burgers samen kunnen bouwen aan een duurzame toekomst op mensenmaat. Het boek bevat over tig duurzaamheidsthema’s de meest recente informatie en inzichten waarmee een lokaal bestuur tijdens zijn bestuursperiode aan de toekomst van de gemeente kan werken. De vele voorbeelden tonen ook hoe je als lokale organisatie of burger aan de slag kan gaan.
Het inspiratieboek over duurzaam gemeentebeleid kan je hier vinden.
Klik hier om de opname te bekijken
In opdracht van de Vlaamse Landmaatschappij, Open Ruimte Platform.
Toelichting door Anne-Marie Vangeenberghe, Boerenbond Projecten vzw
Voedsellandschappen vrijwaren de open ruimte en vullen, vaak tegelijk, voor verschillende doelgroepen meerdere functies in. Diverse ‘streekhouders’ bundelen de krachten, waardoor de groep die ijvert voor het behoud van die open ruimte groter is dan de krimpende groep land- en tuinbouwers die er actief zijn. Een voedsellandschap is een win-win voor alle actoren waarbij de meerwaarde zich kan vertalen in inkomen (zowel voor land- en tuinbouwers als voor andere lokale ondernemers), in vergroening, in maatschappelijke dienstverlening en in wederzijds respect. Het inspiratieboek bevat een stappenplan om een voedsellandschap te realiseren.
Wil je inspiratieboek hierover inkijken? Klik hier.
Klik hier om de opname te bekijken
Samengesteld door Avansa Kempen vzw.
Toelichting door Katrien Loots, Avansa Kempen vzw
Participatief werken is voor lokale besturen niet alleen wettelijk verplicht, het biedt heel wat voordelen aan diverse betrokkenen. Het versterkt alleszins het beleid en de relatie tussen burger en bestuur. In dit lijvig hand- en werkboekleer je stap voor stap hoe je succesvol aan de slag gaat met participatie en hoe je een krachtig participatietraject opzet.
Het handboek kan je hier inkijken.
Klik hier om de opname te bekijken
Samengesteld door Departement Zorg, Vlaamse overheid.
Toelichting door Thomas More - Expertisecentrum Zorg & Welzijn
Onderzoekers vonden hinderpalen en drempels, maar ook succesfactoren en stimulansen bij het realiseren van zorgzame buurten. De toolbox is een wegwijzer en geeft in één oogopslag legio ondersteuningsmogelijkheden. Sommige tools zijn onmiddellijk en één-op-één toepasbaar op de zorgzame buurt-werking, andere vragen om iets meer interpretatie en vertaalslag of bieden eerder inspiratie.
De toolbox 'Zorgzame buurten' kan je hier terugvinden.
Klik hier om de opname te bekijken
11 maart 2025 | 10u – 12u
Uit recent onderzoek blijkt dat één op drie Vlamingen zich soms tot altijd eenzaam voelt. Eenzaamheid komt bovendien het meest voor bij 18 tot 24-jarigen. Het platteland heeft haar eigen uitdagingen om de strijd tegen eenzaamheid aan te gaan. Tijdens dit atelier staan we stil bij deze unieke uitdagingen, maar ook bij de kansen die het platteland te bieden heeft om eenzaamheid aan te pakken. Wetenschappelijke inzichten wisselen af met praktijkervaringen.
Kom in dit atelier meer te weten over: wat werkt (niet)? om eenzaamheid (preventief) aan te pakken.
In samenwerking met het gemeentebestuur van Olen.
Locatie: Pastorie Olen-Centrum, Dorp 18, 2250 Olen
Benieuwd naar een leuk verslag van dit atelier? Klik hier.
20 maart 2025 | 13u30 – 15u30
Publieke ruimte is gedeelde ruimte. Veel gebruikers met heel verschillende behoeften maken er gebruik van. De (lokale) overheid is tegelijkertijd eigenaar en beheerder en heeft er alle belang bij dat deze ruimte optimaal wordt gebruikt en aan de gebruikers een kwalitatieve ervaring geeft. In bijna alle gevallen is maatwerk en aandacht voor bepaalde doelgroepen aangewezen. De vraag rijst dan hoe je dit kan combineren. Zijn er aanbevelingen om in de publieke ruimte de ontmoetingskansen tussen de doelgroepen te verhogen?
Kom in dit atelier meer te weten over ‘wat werkt (niet)?’ om de kansen op ontmoeting en het opdoen van ervaringen in de publieke ruimte te verbeteren.
In samenwerking met het gemeentebestuur van Mol.
Locatie: Sociaal Huis, zaal 7, Jakob Smitslaan 24, 2400 Mol
Benieuwd naar een leuk verslag van dit atelier? Klik hier.
In samenwerking met het bestuur van Stad Hoogstraten.
29 april 2025 | 13u30 – 15u30
<< Jeugdhuis als knooppunt, niet als eiland >>
Een jeugdhuis mag geen eiland zijn, maar een levendig knooppunt in het dorp. Dat werd duidelijk tijdens een inspirerende bijeenkomst van het Plattelandslabo van RURANT in jeugdhuis 't Slot (Stad Hoogstraten) over de rol van jeugdhuizen in het buurtleven.
Na de verwelkoming door burgemeester Tinne Rombouts schetsten schepen Arnold Wittenberg en Stefaan Voet hoe de keuze om het jeugdhuis in het dorpscentrum te houden bewust was: dicht bij de mensen, verweven met de buurt. Gedeeld gebruik en meerwaarde voor de omgeving stonden centraal.
Tim Van Gool sprak over verbinding met buurtbewoners via kleine ingrepen zoals een gedeelde agenda. Freek Dendooven toonde hoe doordachte architectuur het verschil maakt. En Kamal El Jajjouti van Formaat gaf mee dat jongeren vandaag een andere dynamiek brengen – de "Hustle Generation" vraagt open, flexibel jeugdwerk.
De boodschap is helder: jeugdhuizen moeten knooppunten zijn waar mensen, generaties en functies samenkomen. Open jeugdwerk is het streefdoel.
Locatie: Jeugdhuis Het Slot, Worteldorp 28, 2323 Wortel
Benieuwd naar een leuk verslag van dit atelier? Klik hier.
In samenwerking met het gemeentebestuur van Balen.
5 mei 2025 | 13u30 – 15u30
<< Buurtpunt Olmen: waar mensen graag samenkomen >>
Op 5 mei 2025 waren we te gast in de prachtig gerenoveerde pastorij van Olmen. Wat ooit begon als een verhuurlocatie, is vandaag een bruisende plek van ontmoeting en verbinding geworden.
Het uitgewerkte concept ademt één visie: mensen samenbrengen. En dat voel je in elk detail. Onze experten Tijs Van Langenhove (Ferm), Elsje Van Dosselaer en Leen Tielemans (Gemeente & OCMW Balen) vertelden over het traject dat tot deze transformatie leidde.
Dankzij een doordachte procesbegeleiding vielen alle puzzelstukken mooi in elkaar. Het lokaal bestuur ondersteunt en ontzorgt waar het kan – en dat maakt écht het verschil.
Een inspirerend voorbeeld van hoe beleid, visie en samenwerking tot iets moois kunnen leiden.
Op zoek naar ondersteuning? Alle info op www.ondernemenmetjebuurt.be
Locatie: Pastorij Olmen, Pastorijstraat 1, 2491 Balen - Olmen
Benieuwd naar een leuk verslag van dit atelier? Klik hier.
22 mei 2025 | 9u – 15u
Wat generaties lang zekerheid bood aan landbouwers, verdwijnt vandaag in sneltempo. Maar publieke gronden zijn meer dan bezit – ze hebben een maatschappelijke gebruikswaarde en kunnen een hefboom zijn voor duurzaam lokaal beleid.
Hoe benutten we die kracht? Wat is de rol van lokale besturen?
Dankzij de scherpe inzichten van onze experts en het levendige debat gingen onze deelnemers naar huis met een stevig onderbouwd antwoord.
Met keynotesprekers, over Pachtwetgeving & gebruiksovereenkomsten, publieke gronden voor maatschappelijke winst en een panel- en rondetafelgesprek met experten, lokale besturen & deelnemers.
Locatie: Bouwelhoeve, Stationlei 42, 2288 Grobbendonk
Benieuwd hoe deze masterclass verliep? Klik hier.
Opgesteld door Friends of the Earth Europe, REScoop.eu en Energy Cities.
Toelichting door Dirk Vansintjan, RESCoop.eu.
Burgerenergie streeft ernaar dat burgers zelf hun energie opwekken, verdelen en gebruiken. Deze gids toont aan de hand van voorbeelden uit binnen- en buitenland hoe burgers ervoor kunnen zorgen dat ze de energievoorziening in hun gemeenschap opnieuw in handen kunnen krijgen. Het boek leert ook dit concreet te realiseren, welke aanpak voor een gemeenschap de beste is, welke energie de juiste keuze is en hoe de vele hindernissen kunnen overwonnen worden.
De praktische gids over 'Burgerenergie - een praktische gids naar energiedemocratie', kan je hier terugvinden.
Klik hier om de opname te bekijken
28 augustus 2025 | 13u – 16u
Een laagdrempelige en verrassend leerzame buitenactiviteit.
In het sterk versnipperde Vlaanderen kan het beter verbinden van open ruimtegebieden en het verweven van groenblauwe netwerken doorheen het bebouwde weefsel zorgen voor verschillende maatschappelijke voordelen. Tijdens deze excursie bezochten we 2 locaties in Kasterlee.
Programma
13u00 Bezoek - Rozenwijk
14u00 Presentatie - Aquafin en Boerennatuur Vlaanderen
incl. drankje en versnapering
15u15 Bezoek - Vallei van de Aa (Galgebeemden)
Klik hier om een impressie te krijgen van deze excursie
9 oktober 2025 |
Op donderdag 9 oktober 2025 vond in het Groentemuseum ’t Grom in Sint-Katelijne-Waver een masterclass plaats over open ruimtebeleid in landelijke gemeenten. De masterclass kende een talrijke opkomst en bevestigde de grote interesse bij lokale besturen om actief met open ruimte aan de slag te gaan.
Tijdens de bijeenkomst werd duidelijk gemaakt dat open ruimte, hoewel van groot gemeentelijk belang, vaak moeilijk te beheren is door beperkte middelen en bevoegdheden. De sprekers toonden echter aan dat er wel degelijk haalbare trajecten en instrumenten bestaan om lokaal een toekomstgericht open ruimtebeleid op te zetten. Een langetermijnvisie en samenwerking bleken daarbij cruciale succesfactoren.
De deelnemers waren unaniem lovend over de hoge kwaliteit van de sprekers en de praktijkgerichte insteek. De masterclass bood inspiratie, concrete handvatten en waardevolle uitwisseling, en werd afgesloten met een informele broodjeslunch.
Benieuwd hoe deze masterclass verliep? Klik hier.
17 oktober 2025 | Olen de pastorij
Op vrijdag 17 oktober 2025 vond in de pastorij van Olen-Centrum een inspirerend atelier plaats over het herbestemmen van gemeentelijk patrimonium. Het atelier bracht een diverse groep geïnteresseerden samen en kende een sterke opkomst van lokale besturen en betrokken actoren.
Centraal stond de vraag hoe leegstaande gebouwen in eigendom van lokale besturen opnieuw betekenisvol kunnen worden ingezet om de leefbaarheid van dorpen te versterken. De sprekers belichtten zowel de technisch-juridische randvoorwaarden als het belang van bewonersparticipatie. Daarbij werd aangetoond dat gemeentelijk patrimonium belangrijke kansen biedt om collectieve noden van bewoners te beantwoorden.
Via praktijkvoorbeelden, juridische duiding en beleidsinzichten kregen de deelnemers concrete handvatten aangereikt. De rondgang in de recent gerenoveerde 18de-eeuwse pastorij van Olen vormde een tastbare en inspirerende illustratie van de mogelijkheden.
Het atelier bood niet alleen inhoudelijke verdieping, maar ook ruimte voor uitwisseling en dialoog tussen deelnemers. De bijeenkomst kan worden teruggeblikt als een geslaagde en praktijkgerichte activiteit met duidelijke meerwaarde voor lokale besturen die werk willen maken van een toekomstgericht patrimoniumbeleid.
Benieuwd hoe dit atelier verliep? Klik hier.
6 november 2025 | Geel
Op donderdag 6 november 2025 vond in Geel een boeiend atelier plaats rond integraal parkeerbeleid. Het atelier bracht talrijke deelnemers samen en speelde in op een herkenbare uitdaging voor lokale besturen: hoe omgaan met een groeiend aantal auto’s zonder in te boeten aan leefbaarheid en ruimtelijke kwaliteit.
Tijdens het atelier werd duidelijk dat parkeerbeleid veel meer is dan het voorzien van voldoende parkeerplaatsen. Sprekers en beleidsmakers toonden aan hoe een doordachte, integrale aanpak kan bijdragen aan verkeersveiligheid, duurzame mobiliteit en een aantrekkelijker stads- en dorpscentrum. De keynote over Het Nieuwe Parkeren bood een helder kader en zette aan tot anders denken over parkeren in Vlaanderen.
Tijdens een begeleide wandeling door het centrum van Geel kregen de deelnemers concrete toelichting bij de gerealiseerde parkeeringrepen. Beleidskeuzes, visie, het realisatieproces en meetbare resultaten werden toegelicht aan de hand van cijfers en praktijkvoorbeelden. Deze combinatie van inhoudelijke duiding en terreinbezoek werd bijzonder gewaardeerd.
Het atelier bood inspirerende inzichten en praktische handvatten voor lokale besturen die parkeerbeleid willen inzetten als hefboom voor meer leefbaarheid en duurzame mobiliteit, en kan worden beschouwd als een geslaagde en leerrijke activiteit.
Kijkje nemen hoe we rondwandelden in Geel. Dat kan hier.
26 januari 2026 | Online
Data en cijfers…
Niet meteen een onderwerp waar je hart sneller van gaat slaan. Of toch? Want achter die ogenschijnlijk droge getallen schuilen verhalen die je doen fronsen, glimlachen of zelfs versteld staan.
Wist je bijvoorbeeld dat…
Plots wordt data toch een stuk spannender, niet?
Wetenschappers zeggen al jaren: “Meten is weten.” En ja, met cijfers kan je veel bewijzen, maar vooral: ze helpen je begrijpen, sturen, onderbouwen en overtuigen. Data wordt pas écht krachtig wanneer je ze koppelt aan menselijke inzichten en context. Dan ontstaat er iets magisch: helderheid, richting én impact!
Gelukkig hoef je die schat aan informatie niet zelf op te graven. Via provincies.incijfers.be stelt de overheid een schijnbaar eindeloze bron van betrouwbare, toegankelijke data ter beschikking. Een onmisbare tool voor iedereen die beleid maakt, plannen schrijft of projecten wil stutten met feiten die tellen.
Benieuwd hoe je die data slim inzet?
Lieven De Rycke (Provincie Antwerpen) toont het je live, helder en hands-on.
Schrijf je in! Want ja, data en cijfers zijn tegenwoordig gewoon hot.
Voor wie?
RURANT staat voor een open sfeer waar niet snel een vergadering zonder koffie en koekjes zal passeren.
Broed jij op een interessant idee dat het platteland versterkt? Aarzel niet om een collega rechtstreeks te contacteren of algemeen via info@rurant.be. We bekijken graag een mogelijke samenwerking.